Tijdens een afscheid wordt er meestal gesproken en het liefst met hele mooie woorden. Vaak door hen die zo dichtbij stonden. Tussen al het geregel, de stortvloed aan emoties en de stress van het onbekende wordt er naar tijd gezocht. In die spaarzame momenten tot het afscheid wil je de woorden vinden die de emoties weergeven en passen bij degene die je moet gaan missen.
Er zijn mensen die iemand van buiten vragen, een spreker, om de woorden vorm te geven en het verhaal uit te dragen op die verdrietige dag. Er wordt mij ook met enige regelmaat gevraagd een levensverhaal vorm te geven. Dat is niet alleen een dankbare taak, maar ook mooi om te doen. Ik kan zelfs zeggen dat ik dat erg leuk vind om te doen. Dan mag ik bij dat deel ook ondersteunen en samen zorgen dat het een herkenbaar verhaal wordt.
Steeds vaker mag ik voor het overlijden de woorden en het leven van iemand vastleggen in een persoonlijk verhaal. Soms in een palliatieve fase, maar ook daarvoor. Met het voordragen van die verhalen ontstaat er iets nieuws. Zo krijgt diegene die is overleden zelf het laatste woord. Tegelijkertijd ontstaat er voor diegenen die achterblijven meer tijd. Het levensverhaal heeft al vorm gekregen en dat vraagt dus minder tijd en aandacht. Daardoor kan die aandacht uitgaan naar het afscheid nemen. Deze manier is minder gangbaar. Het kan een vervangende zijn, het kan ook heel goed samengaan met de persoonlijke verhalen van de nabestaanden. Zo heeft iemand een keer een boodschap mee kunnen geven aan iedereen die afscheid kwam nemen. De wijze van vertellen kan afhankelijk van de situatie in de ik-vorm zijn, of juist weer niet. Ieder verhaal krijgt weer een eigen vorm.
Zelf het laatste woord hebben? Als je het zo zegt, dan spreekt het voor zich.
Zullen we er aandacht aan geven en er tijd voor nemen? Dan maken we het waardevol.
Bas Smit - Bohemen uitvaarten